Massagestoelen na het sporten: wat blijkt uit onderzoek?

Na de training in de massagestoel, om spierpijn te voorkomen: dat is een van de meest voorkomende verwachtingen van zo’n apparaat. Het onderzoek hiernaar is ouder, minder uitgebreid en eerlijker dan de reclame van de branche doet vermoeden.

Het korte antwoord

Voor het herstel na inspanning is er onderzoek gedaan naar het apparaat zelf. In 2023 vergeleek een Chinese werkgroep 60 vrijwilligers in drie groepen: automatische massage, rekoefeningen volgens een vast schema en een controlegroep zonder behandeling. Er werd de hartslagvariabiliteit gemeten, een indicator voor hoe snel het lichaam overschakelt van de inspanningsmodus naar de herstelmodus. Tussen de groepen waren er duidelijke verschillen in het voordeel van de actieve methoden. Bij klassieke spierpijn ziet het er minder overtuigend uit: een overzicht uit 1998 evalueerde zeven gecontroleerde studies en constateerde overwegend methodologische tekortkomingen. De meerderheid wees op verlichting, maar dit was onvoldoende om een bewijs te leveren. Een overzicht over sportmassage uit 2005 komt tot de conclusie dat het bewijs onvoldoende was om een effect op de prestaties te bevestigen, maar ook om dit uit te sluiten. Het is dus bewezen dat het herstel sneller verloopt, niet dat spierpijn uitblijft. Wie u iets anders vertelt, heeft de bronnen niet gelezen.

Wat er aan de massagestoel zelf is onderzocht

Herstel na acute belasting

In het onderzoek uit 2023 werden 60 vrijwilligers willekeurig verdeeld over drie groepen: één met een elektrische automatische massage, één met rekoefeningen volgens de PNF-methode en één zonder behandeling. Vóór de behandeling waren er geen verschillen tussen de groepen. Na afloop bleken er bij twee indicatoren van de hartslagvariabiliteit duidelijke verschillen te zijn.

Wat de hartslagvariabiliteit meet, is de afwisseling tussen spanning en ontspanning in het autonome zenuwstelsel. Een toename van het aandeel ontspanning wordt gezien als een teken dat het lichaam tot rust komt. Dit is een ander bewijs dan ‘minder spierpijn’, en het sluit beter aan bij wat er daadwerkelijk gebeurt.

Spierkracht bij ouderen

Een onderzoek uit 2025 valt strikt genomen niet onder de categorie sport, maar is wel de meest betrouwbare studie die er bestaat als het gaat om kracht. 62 mensen van 65 jaar en ouder volgden vier weken lang driemaal per week een rekoefeningenprogramma dat in een massagestoel is ingebouwd. De vergelijkingsgroep deed romp-oefeningen. Bij de stoelgroep steeg de korte test voor fysieke prestaties van 9,42 naar 11,58 punten, nam de kracht van de achterste bovenbeenspieren toe, terwijl de controlegroep aan kracht verloor.

Wat in het algemeen geldt voor massages

Wat spierpijn betreft, is er een overzicht uit 1998 waarin zeven gecontroleerde studies zijn geëvalueerd. De auteur merkt op dat de meeste daarvan aanzienlijke methodologische tekortkomingen vertonen en dat de resultaten sterk uiteenlopen. Het merendeel wijst erop dat massage na de training de klachten kan verlichten. Hij beschouwt dit echter uitdrukkelijk niet als bewijs en dringt aan op betere studies.

In 2005 verscheen er een algemeen overzicht over sportmassage, waarin lactaatafbraak, spierpijn, vermoeidheid, psychologische effecten en de rol bij blessures aan bod kwamen. De conclusie: het beschikbare bewijsmateriaal is onvoldoende om effecten op de sportprestaties te bevestigen of uit te sluiten. Als redenen noemt de auteur te kleine groepen, te korte behandelingen en een ongelijkmatige opleiding van de behandelaars.

Wat dit betekent voor het dagelijks leven

Als u een massagestoel koopt om spierpijn te verhelpen, koopt u die op basis van een verwachting die niet door onderzoek wordt ondersteund. Wat wel door onderzoek wordt ondersteund, is het herstelgedeelte: het lichaam komt na inspanning sneller tot rust.

In de praktijk vertellen sportieve klanten ons meestal twee dingen. Ten eerste dat hun benen de volgende dag soepeler aanvoelen, vooral dankzij de kuitmassage. Ten tweede dat ze na de training überhaupt even pauzeren, in plaats van meteen weer door te rennen. Of dat tweede punt te danken is aan het apparaat of aan het feit dat ze 20 minuten gaan zitten, is van buitenaf niet te onderscheiden. Het onderzoek uit 2025 met de uitgeschakelde controleurstoel is de eerste poging om precies dat te doen.

Direct na een blessure, bij verrekkingen, spierscheuren of kneuzingen mag er geen apparaat op de plek worden aangebracht. Laat de blessure eerst genezen; raadpleeg bij twijfel een arts.

Bronnen

• Xie J, Fu M, Liu T, et al. Klinische studies naar elektrische automatische massagetherapie voor het herstel van acute sportvermoeidheid. 2023. Bekijk de studie
• Kim Y, Kang S, Kim M, Kim J, Youn BY. Effect van de BFR-7211 op de spierkracht in de onderste ledematen bij ouderen: een gerandomiseerde gecontroleerde studie. 2025. Bekijk de studie
• Ernst E. Vermindert een massagebehandeling na het sporten spierpijn die pas later optreedt? Een systematische review. British Journal of Sports Medicine. 1998. Bekijk de studie
• Moraska A. Sportmassage. Een uitgebreid overzicht. Journal of Sports Medicine and Physical Fitness. 2005. Bekijk het onderzoek

Een overzicht van alle geëvalueerde onderzoeken, met informatie over de opzet, het aantal deelnemers en de resultaten, vindt u op de pagina ‘Onderzoeken naar massagestoelen’.

Dit artikel geeft een overzicht van onderzoeksresultaten en vormt geen vervanging voor medisch advies. Neem bij aanhoudende klachten contact op met uw arts.